“Maar… wat doe je dan precies bij grondwerk?”
Een vraag die ik regelmatig krijg. En eerlijk gezegd snap ik hem wel. Want als je iemand met een paard aan de hand ziet lopen, kan grondwerk met je paard er van een afstandje behoorlijk simpel uitzien.
Een beetje stappen.
Een bochtje naar links.
Een bochtje naar rechts.
Misschien een paar pasjes achteruit.
Klaar toch?
Nou… niet helemaal. 😉
Grondwerk met je paard is namelijk veel meer dan gezellig een rondje naast je paard wandelen.
Wat is grondwerk eigenlijk?
Bij grondwerk werk je vanaf de grond met je paard, dus zonder dat je erop zit. Je leert je paard om op een rustige en duidelijke manier te reageren op jouw lichaamstaal, houding, positie en hulpen.
Daarbij kun je denken aan oefeningen zoals:
- voorwaarts en achterwaarts gaan;
- halthouden;
- sturen en wendingen maken;
- wijken voor druk;
- schouderbinnen- of schouderbuitenwaarts;
- zijwaarts bewegen;
- lengtebuiging;
- overgangen;
- werken aan balans en lichaamsgebruik.
Maar de oefening zelf is eigenlijk maar een deel van het verhaal.
Want de belangrijkste vraag is niet alleen: “Kan mijn paard dit?”
Maar ook: “Begrijpen we elkaar?”
Je paard leert niet alleen de oefening
Bij grondwerk draait het voor mij vooral om communicatie en samenwerking.
Je paard leert om jouw lichaamstaal te begrijpen. Jij leert ondertussen om beter naar je paard te kijken en te voelen wat er gebeurt.
Want soms lijkt het alsof je paard “niet wil”.
Maar misschien zegt hij eigenlijk: “Eh… welke hulp bedoel je precies?”
En daar ligt vaak een mooie leermogelijkheid.
Door oefeningen rustig op te bouwen en kleine veranderingen bewust te maken, kun je steeds duidelijker communiceren. Je paard hoeft dan niet te raden wat je bedoelt en jij hoeft steeds minder groot of sterk te worden in je hulpen.
Het doel is uiteindelijk dat een kleine verandering in jouw houding of positie al voldoende kan zijn.
Grondwerk is ook een spiegel
En daar wordt het soms best interessant. 😉
Want paarden zijn ontzettend goed in het teruggeven van informatie.
Sta jij op de verkeerde plek? Dan kan je paard ineens de andere kant op gaan.
Ben je onduidelijk? Dan kan je paard gaan twijfelen.
Ben je te veel bezig met “hij móét nu naar voren”? Dan kan er spanning ontstaan.
En denk je dat je heel rustig staat, terwijl je ondertussen met je hele lichaam staat te roepen: “VOORUIT!”?
Dan kan je paard daar zomaar een andere mening over hebben. 😅
Grondwerk helpt je daarom niet alleen om je paard iets te leren, maar ook om bewuster te worden van je eigen lichaamstaal.
Van leiden naar samenwerken
Een belangrijk onderdeel van grondwerk is voor mij dat je paard leert om zelf na te denken en mee te werken.
Het gaat niet om zo snel mogelijk een oefening voor elkaar krijgen.
Ik wil liever dat een paard begrijpt wat ik vraag en uiteindelijk zelf de juiste reactie gaat aanbieden.
Dat betekent niet dat je paard alles zelf mag bepalen. Duidelijkheid en grenzen zijn juist belangrijk.
Je werkt samen vanuit rust, veiligheid en vertrouwen.
Eerst moet duidelijk zijn wat de bedoeling is. Daarna ontstaat er ruimte voor samenwerking.
En juist die combinatie maakt grondwerk zo waardevol.
Waarom grondwerk met je paard?
Grondwerk kan voor veel paarden en ruiters een mooie basis vormen.
Je kunt ermee werken aan:
Communicatie – begrijpt je paard jouw hulpen en begrijp jij zijn signalen?
Ontspanning - hoe kun je je paard ondersteunen en leren ontspannen in spannende situaties?
Lichaamsbewustzijn – hoe beïnvloeden jouw houding en positie het paard?
Samenwerking – kunnen jullie samen een oefening uitvoeren zonder strijd of frustratie?
Vertrouwen – durft je paard te blijven nadenken en leren?
Balans – kan je paard zijn lichaam steeds beter gebruiken?
En misschien wel het belangrijkste: je krijgt de kans om elkaar beter te leren begrijpen voordat je er überhaupt op gaat zitten.
En nee, grondwerk is niet alleen voor “probleempaarden”
Dat is misschien wel een van de grootste misverstanden.
Grondwerk is niet alleen iets wat je doet als je paard niet luistert, niet wil stilstaan of je regelmatig richting de uitgang probeert te begeleiden. 😉
Ook met een fijn en goed getraind paard kun je ontzettend veel uit grondwerk halen.
Sterker nog: juist wanneer alles goed gaat, kun je de communicatie steeds verder verfijnen.
Een paard dat vanaf de grond leert om goed op jouw lichaamstaal te reageren, kan dit later ook meenemen in het rijden.
Daarmee wordt grondwerk geen losstaand trucje, maar een onderdeel van de training.
Van grond naar zadel
Voor mij staat grondwerk dan ook niet op zichzelf.
Het past binnen een opbouw van loswerken → grondwerk → dubbele lange lijnen → rijden.
Je kunt steeds verder bouwen aan dezelfde basis: duidelijke communicatie, balans, ontspanning en samenwerking.
Want uiteindelijk maakt het niet zoveel uit of je naast je paard staat of erop zit.
Je wilt nog steeds dat jullie elkaar begrijpen.
En dat is precies waar grondwerk voor mij om draait.
Niet zomaar oefeningen uitvoeren, maar samen leren communiceren.
Stap voor stap.
In rust en samenwerking.
Want een paard dat begrijpt wat je bedoelt, hoeft steeds minder te vragen: “Eh… wat wil je nou eigenlijk?” 😉
Meer vertrouwen. Meer begrip. Meer plezier samen.
